• Entrez votre identifiant et votre mot de passe dans le formulaire ci-dessous

    Votre identifiant
    Votre mot de passe

7219

Films
en accès libre

      • * E brezhoneg ! *

      • Retrouvez ici les articles en breton parus dans Entrefil, la newsletter de la Cinémathèque de Bretagne.
      •  
        Porzh Sant-Nazer
         
        Porzh Sant-Nazer
         
        D'ar 1añ a viz Ebrel 1966 e oa sinet an dekred evit reiñ lañs da borzh emren Naoned-Sant-Nazer. 
         
        Ar film "Le port de Saint-Nazaire" a oa bet sevenet gant André Batillat just goude an eil brezel bed, etre 1947 ha 1949. Dizoleiñ a reer holl obererezhioù ar porzh, ar bon splujerezhioù alaman hag al listri "Saint-Luc" hag "Europa" (deuet da vezañ "Liberté).  
         
        ------------------------
         
        #bzhg !
         
        En français
        Le décret annonçant la création du port autonome Nantes-Saint-Nazaire est signé le 1er avril 1966  (Voir le film). 
        Contre les cumulards
        Ar strollad "Torr e benn" a-enep d'ar vernierien 
         
        D'an 22 a viz Meurzh 1971 e oa en em vodet 300 labourer-douar eus Bro Naoned evit stourm a-enep d'ar vernierien, en o zouez an Aotrou Babin perc'henn war eizh devezh-arat douaroù. Sevel a ra jeu etrezo, armet eo an den zoken, betek ma errufe an archerien...
         
        Filmet e oa bet an darvoud gant Olivier Tric, ezel eus "Torr e benn", ur strollad filmaozerien-stourmerien oberiant er bloavezhioù 70 hag a filmas harzoù-labour ar Joint Français da skouer.
         
        ------------------------
         
        En français
        Le 22 mars 1971 a lieu à Orvault une manifestation contre les cumulards, filmée par le collectif Torr e benn (Voir le film).
        Clito va bien
         
        Genver 1975 : lezenn an IVG
         
        D'ar 17 a viz Genver 1975 e oa bet votet lezenn an IVG, an Torr-Dougen Choazet, bet kinniget gant Ministrez ar Yec'hed Simone Veil.
         
        Un devezh a-bouez eo, siwazh ne vo ket lakaet e-pleustr diouzhtu dre ma nac'h mezeien 'zo diforc'hañ ar maouezed.
         
        Er film "Clito va bien", bet sevenet gant stourmerezed, e weler ur vanifestadeg dirak ospital Brest evit ma vo lakaet e pleustr al lezenn ken gortozet.
         
        ------------------------
         
        En français
        Malgré la loi sur l'IVG votée en 1975, l'intervention est encore trop souvent refusée quelques années plus tard (Voir l'extrait).
        Tren Sant-Brieg-Pempoull
         
        Beaj diwezhañ an tren etre
        Sant-Brieg ha Pempoull
         
        D'an 31 a viz Kerzu 1956 e loc'has an tren vihan eus ti-gar Sant-Brieg, evit mont da b/Pemboull, evit ar wech ziwezhañ. War an hent e oa bodet miliadoù a dud fromet deuet da  gimiadiñ...
         
        Rouedad hentoù-houarn Aodoù an Arvor a oa bet diorroet e fin an 19vet kantved, betek kontañ 19 linenn zisheñvel ha 452 km a hent-houarn.
         
        Daoust ma oa implijet an trenioù-se bep bloaz gant ouzhpenn ur milion a dud e voe kavet re goustus. Kregiñ a reas al linennoù da vezañ serret tamm-ha-tamm adalek ar bloavezhioù 20, betek an hini ziwezhañ e 1956.
         
        ------------------------
         
        En français
        Le 31 décembre 1956, le petit train des Côtes du Nord effectue son dernier voyage.
        Pont Plougastell
         
        90 vloaz pont Plougastell
         
        D'an 9 a viz Here 1930 e oa bet lidet digoradur ar pont etre Plougastel hag ar Releg-Kerhuon.
        Distrujet e oa bet ul lodenn eus outañ e 1944 gant an alamaned, hag adsavet un nebeut bloavezhioù goude.
        Gant François-Xavier Mahé e oa bet filmet al labourioù-se etre 1948 ha 1949 hag an eil digoridigezh. 
         
        ------------------------
         
        En français
        Le pont de Plougastel, ou pont Albert Louppe, fête ses 90 ans en 2020.
        Böhlen
         
        Puñse ar Böhlen e 1976
         
        D'ar 15 a viz Here 1976 ez ae an eoul-lestr alaman Böhlen d'ar strad, goude bezañ bet paket en ur gorventenn nepell eus Enez Sun.
         
        Kuitaet en doa ar Venezuela gant ouzhpenn 9000 tonenn a betrol en e vourzh, evit mont betek Rostock en Alamagn ar Reter. Abalamour d'ar gorventenn e rank an 32 vartolod kuitaat al lestr ha pignat war kanodoù saveteiñ, met en em flastrañ a reont war ar Böhlen : 25 den a varv diwar ar gwallzarvoud-se. Tri den all a varvo diwezhatoc'h o naetaat an traezhennoù saotret gant al lanv-du.
         
        ------------------------
         
        En français
        Le 15 octobre 1976, le pétrolier Böhlen fait naufrage au large de l'île de Sein.
        Huit jours en Bretagne
         
        Eizh devezh e Breizh a-raok an eil brezel-bed
         
        D'ar 1añ a viz Gwengolo 1939 e oa aloubet Polonia gant Alamagn, diwar urzhioù Hitler. Kregiñ a reas neuze an eil brezel-bed, betek 1945.
         
        Ur miz a-raok e oa bet Marcel Gregoire, un tourist belgiat, oc'h ober tro Breizh gant e familh. Gwerzher ardivinkoù sinema e Liège e oa an den, setu ma filmas e veaj gant ur belikulenn nevez-flamm war ar marc'had, ar c'h/Kodachrome. An disoc'h a zo sebezus, ha livioù flamm ar film "Eizh devezh e Breizh" rouez-tre d'ar mare-se (ar filmoù kentañ e liv a oa bet savet e-kreiz ar bloavezhioù 30).
         
        ------------------------
         
        En français
        Le film Huit jours en Bretagne a été tourné en couleur grâce à la toute nouvelle pellicule Kodachrome, un mois avant la déclaration de la Seconde Guerre Mondiale.
        Ocean Liberty
         
        Tarzhadenn an Ocean Liberty
         
        A-boan ma oa echu gant an eil brezel bed e oa skoet Brest gant ur gwalleur ouzhpenn : d'an 28 a viz Gouere 1947 e tarzhas al lestr Ocean Liberty er porzh, gant 3000 donenn a nitrat amoniom en e vourzh.
         
        22 zen a voe lazhet ha kantadoù all a voe gloazet. Ur bern barakennoù a oa bet savet buan-ha-buan goude ar brezel a voe distrujet trumm ken kreñv ma voe an darzhadenn. Tammoù metal a voe gwelet o nijal e kêr ha moged spontus a voe gwelet en oabl e-pad devezhioù...
         
        ------------------------
         
        En français
        Le 28 juillet 1947, le Cargo Ocean Liberty explose à Brest...
        Saint-Philibert
         
        Peñse ar Saint-Philibert e 1931 :
        ouzhpenn 400 den lazhet
         
        D'ar 14 a viz Even 1931 e oa aet ar vag dre aezhenn "Saint-Philibert" d'ar strad e-tal Beg Gweltaz, ouzhpenn 500 den en e vourzh. 
         
        Kuitaet en doa ar vag porzh Naoned dindan un amzer vrav, evit mont da Noirmoutier. Siwazh e krogas ur barr-amzer spontus war hent an distro ha lonket ar vag dindan vor. 8 den a voe saveteet nemetken, hag un toullad korfoù n'int ket bet adkavet morse. 
         
        E miz Eost 1931 e oa bet filmet ar vag e porzh Sant-Nazer gant Alfred Girault hag e gamera 9,5 mm. 
         
        ------------------------
         
        En français
        En 1931, le naufrage du Saint-Philibert fait plus de 400 victimes.
        Lancement paquebot
         
        Lañset ar mordreizher "France" !
         
        D'an 11 a viz Mae 1960 e voe lañset ar mordreizher "France" e Sant-Nazer, e chanterioù Penc'hoed.
         
        Miliadoù a dud a oa bodet neuze evit gwelet al lestr-meur savet a-ratozh evit beajiñ etre an Havr ha New-York. Evit an degouezh ispisial-mañ e oa deuet ar prezidant De Gaulle hag e wreg Yvonne. André Garnier, rener an uzinoù Cassegrain ha sot gant al luc'hskeudennaouiñ hag ar filmañ, en doa filmet an darvoud gant e gamera 8mm.
         
        ------------------------
         
        En français
        Lancement du paquebot France à Saint-Nazaire le 11 mai 1960.
        Hiver à Goulien
         
        Gwir mouezhiañ ar maouezed
         
        E 1945 e c'hell ar maouezed mouezhiañ e Frañs evit ar wech kentañ. E Goulien, kumun ar C'hab e Penn-ar-Bed, ha 'giz e lec'h all, eo deuet da vezañ ur boaz. D'an 28 a viz Here 1962 just a-walc'h eo galvet ar boblañs da reiñ hec'h ali en ur referendom war sistem ar mouezhiañ hollek evit dilenn Prezidant ar Republik.

        Ar skeudennoù-se a oa bet filmet gant Christian Pelras, etnologour e Mirdi Mab-Den. Dibabet e oa bet evit ren un enklask war ur gumun a-ziwar ar maez evit bezañ keñveriet ouzh disoc'hoù enklaskoù Plozeved, renet d'ar memes mare gant Edgar Morin pe c'hoazh Donatien Laurent.
         
        ------------------------
         
        En français
        Retour sur le referendum de 1962 à Goulien.
        Le voyage
         
        Sellet ouzh ar film
        Petra ober e-pad ar c'henfinañ ?
         
        Aon ho peus kavout hir ho amzer e-pad ar prantad kenfinañ ? Kit d'ober un tamm tro war hol lec'hienn : lakaet hon eus enlinenn ha digoust ouzhpenn 6000 film, en o zouez "Le voyage" bet sevenet e 1968 gant Michel Body. 
         
         
        ------------------------
         
        En français
        Parmi les 6000 films en accès libre, découvrez "Le voyage" de Michel Body.
        Plogoff
         
        Stourm Plougoñ e 1980
         
        E 1978 e oa bet roet lañs d'ar raktres sevel ur greizenn nukleel e Plougoñ met a-eneptañ e oa savet ar boblañs. Manifestadegoù ramzel a voe aozet, gant degadoù a viliadoù a dud o tibunañ.

        Un enklask a dalvoudegezh foran a zo kaset da benn e miz Genver 1980. Emgannioù taer a sav etre tud Plougoñ hag an archerien, deuet niverus.

        Goude mizvezhioù a stourm e c’hounez a-benn ar fin ar vretoned : ne vo ket savet biken kreizenn nukleel Plougoñ, hag ar brezel a-enepti a roio spi ha nerzh ouzhpenn da stourmerien an trowardroioù zoken, ‘giz er Pellerin e Liger-Atlantel da skouer.
         
        ------------------------
         
        En français
        En 1980, les habitants de Plogoff refusent l'installation d'une centrale nucléaire (voir le sujet ou le film entier).
        Paul-Emile Victor
         
        Krouidigezh an Troiadoù Pennahelel Gall (Expeditions Polaires Françaises)
         
        28 a viz C'hwevrer 1947.
        Krouiñ a ra Paul-Emile Victor an Troiadoù Pennahelel Gall gant ar pal aozañ an enklaskoù hag ar studi skiantel en Arktika hag en Antarktika. Ar film "Terre des glaces", sevenet gant Jean-Jacques Languepin, a gont an droiad kentañ betek ar Groenland e 1948.
         
        Heñchet e vezer gant Paul-Emile Victor e-unan, a zispleg palioù an droiad-se.
         
        ------------------------
         
        En français
        Les Expéditions Polaires Françaises sont créées en 1947 par Paul-Emile Victor (voir l'extrait commenté ou le film entier)
        Dour-beuz e Naoned
         
        Dour-beuz e Naoned e 1936
         
        E miz Genver 1936 e oa bet tizhet Naoned hag e drowardroioù gant doureier-beuz kreñv kement a c'hlav a oa kouezhet dindan nebeut a amzer. Pignet e oa al Liger betek tizhout 9 metrad ha dindan zour e oa ul lodenn vras eus kaeoù kreiz-kêr. 
         
        Tapet e oa bet ar skeudennoù-mañ gant Emmanuel Vaillant, ur filmaozer amatour perc'henn war ur stal luskeudennerezh, gant ur c'hamera 9,5 mm.
         
        E filmoù all, bet sevenet er bloavezhioù 30, a c'heller gwelet amañ
         
        ------------------------
         
        En français
        En janvier 1936, Nantes est sous la crue
        Glenmor
         
        Glenmor
         
        Milig ar Skañv, lesanvet Glenmor, zo ganet e 1931 ha marvet e 1996. Barzh ha kaner e oa, e-touez ar re o doa nevesaet sevenadur Breizh er bloavezhioù 70, hag e-giz-se e voe bet graet "dihuner ar speredoù" anezhañ.
        Stourmer evit ar vro e oa ivez : gwelet a reer anezhañ amañ e Plougoñ e 1980 en ur vanifestadeg a-enep d'ar greizenn nukleel, filmet gant Patrick Caouissin (mut, gant liv).
         
        ------------------------
         
        En français
        Glenmor participant aux manifestations anti-nucléaire à Plogoff en 1980.
        Andrea ar Gouilh
        Georges Cadoudal
        Pennoù brudet ar film
        "Musik der alten welt"
         
        E 1962 a oa deuet ur sevenour alaman da Vreizh evit sevel un teulfilm diwar-benn hengoun ar c'han er vro. E-touez an dud a vez gwelet ouzh ar skramm e c'heller menegiñ Jorj Kadoudal, an "haroz" a vez heuliet a-hed ar film. Andrea Ar Gouilh ha Zaïg Monjarret a gemer perzh ivez o kanañ gwerzioù "Jenovefa Rustefan" hag "An hini a garan".
         
        Adkavit an holl "Dremmoù" embannet
        abaoe penn-kentañ ar bloaz amañ
         
        ------------------------
         
         
        En français
        Andrea Ar Gouilh, Georges Cadoudal et Zaig Monjarret ont participé au tournage du film "Musik der Alten Welt" réalisé par la télévision allemande en 1962.
        Retrouvez tous les "Visages" publiés depuis le début de l'année ici.
        Stankell Gwerledan
        Stankell Gwerledan
         
        D'an 12 a viz Here 1930 e vez lakaaet Stankell Gwerledan da vont en-dro evit ar wech kentañ.
         
        E 1928 e oa bet filmet labourioù ar stankell gant Pierre Le Chanu. Gwelet a reer war ar skeudennoù-se an Aotrou Son, rener ar chanter. 
         
        ------------------------
         
        En français
        Le barrage de Guerledan est mis en service le 12 octobre 1930.
        Tebeo
         
        Dieubidigezh Brest e 1944
        Dieubidigezh Brest 75 vloaz zo
         
        8 a viz Gwengolo 1944. Fin an Eil Brezel Bed. Abaoe 1500 devezh e oa aloubet kêr Vrest gant an arme alaman pa zivizas an amerikaned dieubiñ anezhi ha lakaat neuze un termen d’ar brezel spontus-se a oa kroget pevar bloaz a-raok.

        Dre ma oa plaset mat Brest, er C’hornôg pellañ, e oa bet bombezennet 165 gwech gant ar Gevredidi. Ouzhpenn 1000 den a voe lazhet neuze, ha dismantret e voe penn-da-benn ar gêr.
         
        Filmet e oa bet ar skeudennoù-se gant ar soudarded amerikan o-unan, etre an 10 hag ar 17 a viz Gwengolo 1944, pa voent o prientiñ an arsailh, hag an 18 a viz Gwengolo p’en em zaskoras ar soudarded alaman dezho.
         
        ------------------------
         
        En français
        Brest fut libérée le 18 septembre 1944, il y a 75 ans.
        Liberté
        1añ a viz Eost 1950 : devezh loc'hañ ar mordreizher "Liberté"
         
        E 1928 e oa bet lañset evit ar wech kentañ an "Europa", bet savet e chanterioù Blohm & Voss e Hambourg. Ar pevare mordreizher brasañ er bed e oa neuze. Goude an eil brezel-bed eo adkemeret gant an amerikaned ha profet d'ar Frañs e 1946 dre ma oa bet distrujet an "Normandie" gant un tan-gwall.
         
        Kemmet e vez e anv evit dont da vezañ al "Liberté". Adkempennet eo e chanterioù Penc'hoet ha loc'hañ a ra eus Sant-Nazer d'ar 1añ a viz Eost 1950 evit mont d'an Havr-Nevez ha kas beajourien en tu-all d'ar meurvor Atlantel. Filmet e oa bet neuze gant André Batillat, un ti-savour ezel eus ar Seiz Breur.
         
        ------------------------
         
        En français
        Le paquebot "Liberté" quitte Saint-Nazaire le 1er août 1950.
        Lanneier e Breizh
        (doare brezhonek)
        Lanneier e Breizh
         
        An teulfilm "Lanneier e Breizh" a oa bet sevenet gant Catherine Nedellec ha Bruno Gestin e 1991. Ar sevenourez, aet da Anaon e deroù miz Even, a ziskouez pegen pouezus eo al labour graet gant ar beizanted evit diwall un endro ispisial-mat e Menez Are.
         
        Enrollet he doa d'ar mare-se testenioù tud ar vro a glaske kenderc'hel gant hengoun ar falc'herien lann. Ar moudennoù dastumet a servije d'ober tan, bouetañ ar chatal pe d'ober gouzer evit ar c'hezeg.
         
        Servijout a rae al labour-se da virout un ekoreizhiad stabil dre ma veve eno spesadoù loened a-vil-vern ha plant e-leizh. Mirout a rae ivez ouzh an tan da gregiñ el lanneier, ar pezh a c'hoarvez aliesoc'h-aliesañ bremañ siwazh.
         
        ------------------------
         
        En français
        Le film sur les Landes en Bretagne est visible en version française ici.
        Youenn Gwernig
         
         
        Youenn Gwernig
        Youenn Gwernig 
         
        Ganet eo Youenn Gwernig d’ar 5 a viz Here 1925 e Skaer. Kizeller, biniaouer, soner, barzh ha kaner eo bet.
         
        E fin ar bloavezhioù 1950 e tivroas gant e familh er Stadoù-Unanet, ‘lec’h ma vevas e-pad 12 vloaz. Du-se e kejas gant ar skrivagner brudet Jack Kerouac, a zeuas da vezañ mignon bras dezhañ.

        Stourmet en deus ivez Youenn Gwernig war bep tachenn ur wech distroet e Breizh e 1969 : war chanterioù Sant-Nazer, er Joint Français e Sant-Brieg, evit ar skolioù Diwan, gant poblañs Plougoñv a-enep d’an nukleel…
         
        Filmañ en deus graet ivez, pa oa e New-York da skouer, ha fiziet un nebeut eus e filmoù da Warez Filmoù e 1995. Er film "Genver 1961" e weler anezhañ o livañ, hag o kanañ gant e c’hitar, filmet gant e wreg Suzig moarvat. 
         
        Aet eo da Anaon d’an 29 a viz Eost 2006.
         
        ------------------------
         
        En français
        Youenn Gwernig (1925-2006) fut sculpteur sur bois, sonneur de cornemuse, musicien, poète et chanteur. Il vécut durant 12 ans aux Etats-Unis avec sa famille où il fit la rencontre de l’écrivain Jack Kerouac. Touche-à-tout, il a également filmé et déposé ses films à la Cinémathèque en 1995.
        Pascal Le Meur
         
        Pascal Le Meur (e-kreiz) devezh an digoradur e 1999.
        20 vloaz skourr Naoned !
         
        E 1999 e oa bet digoret skourr Gwarez Filmoù e Naoned, gant Pascal Le Meur en e benn. Evit lidañ an deiz-ha-bloaz-se e vo kinniget un diskouezadeg e Dielloù Departamant Liger-Atlantel etre ar 27 a viz Mae hag an 22 a viz Gwengolo. 
         
        Un nebeut sifroù
         
        2 392 film dastumet
        161 fizier•ez
        1 107 eurvezh hag 31 vunutenn
        Film koshañ : 1918 / film nevesañ : 2008
        1 949 film amatour
        443 film a-vicher
        Ouzhpenn 22 700 den deuet da welet ar skignadennoù
         
        A-viskoazh eo bet dedennet ar filmaozerien amatour gant bed al labour : labour-douar, artizanerezh, industriezh... Niverus int o vezañ bet enrollet war belikulenn jestroù al labourerien ha trouz ar mekanikoù. Chom a ra an dielloù-se ur roud eus kemmadurioù bed al labour a-hed an oadvezhioù.
         
        Bezit war evezh war hor rouedadoù sokial, bep sizhun e vo embannet filmoù e liamm gant an diskouezadeg !
         
        ------------------------
         
        En français
        Retour sur vingt ans de collectage en Loire-Atlantique.
        François-Xavier Mahé
         
         
        François-Xavier Mahé
        François-Xavier Mahé 
        Ar c'hamera 8mm Emel
        Patrom C3
        Savet e Bro-C'hall - Tro 1940
         
        Krouet eo bet an embregerezh Emel e 1933 gant an Aotrou hag an Itron Grimm, ur bloaz hepken goude krouidigezh ar belikulenn 8 mm. Betek an eil brezel-bed e vo Emel an embregerezh c’hall nemeti o werzhañ ar stumm-se. 
         
        Ar « Sine-Kamera 8 » a zo graet diwar batrom ar Bell & Howell Filmo-70 ha Victor-5 (16 mm), gant ul lagad nemetañ da gentañ, ha gant un dourell da c’houde. Chom a ra a-sav an embregerezh da broduiñ ar c’hameraioù Emel e-pad ar brezel, a-raok adstagañ ganti e 1946. Un nebeut cheñchamantoù a vez graet neuze warno, met derc’hel a reont an hevelep anvioù. 
         
        Renet eo an embregerezh gant Sophie Victor d’ar mare-se. Adalek 1950 e vez ouzhpennet un « ampliviseur » (ur buker gant ur skeudenn digemm o vont eus 6,25 da 50mm). Div wech e klask Emel mont war dachenn ar « panoramik », hep ober berzh. Goude krouidigezh ardivinkoù « reflex » a c’hell kontrollañ live ar goulou ez a diwar-wel ar c’hameraioù Emel e 1961. 
         
        Gant François-Xavier Mahé e oa bet prenet ar c'hamera-mañ. Ganet e oa bet e 1903 e Pederneg ha marvet e 1985. Treser eo bet e poultrerezh Pont-ar-Veuzenn hag e hini ar Vilin Wenn a-raok bezañ galvet e 1943 da labourat e Servij Adsevel Kêr Vrest betek mont war e leve. 
         
        E 1947 e pren e gamera kentañ, un Emel 8 mm gant un dourell. Emezelañ a ra e Klub Filmaozerien Amatour Brest (C.C.A.B), ur strollad tud youlek renet gant ar prezidant Corentin Beauvais. Ganto eo en deus desket teknikoù ar skeudtapout betek dont da vezañ gwall varrek.
         
        "Pont Plougastell" a oa bet sevenet gantañ e 1948 gant ar c'hamera-se.
         
        ------------------------
        En français
        Présentation de la Caméra 8 mm Emel appartenant au déposant François-Xavier Mahé.
         
         
        Du pétrole mais pas d'idées
        Tennet eus "Du pétrole mais pas d'idées" sevenet gant Jo Potier
        Miz Meurzh, miz al lanvioù Du
         
        Adalek ar bloavezhioù 1960 eo tizhet Breizh gant un heuliad gwallzarvoudoù ekologel spontus : al lanvioù du. Abalamour d'an hin e c'hoarvezont kentoc'h e-pad ar goañv, pa ya ar bigi d'ober peñse, ha tri anezho e-touez ar re bouezusañ a zo c'hoarvezet e miz Meurzh : Torrey Canyon, Amoco Cadiz ha Tanio. Amatourien skoet gant an darvoudoù-se a oa bet o filmañ fulor ha stourm an dud war an dachenn...
         
        An hini gentañ, hini an Torrey Canyon, a c'hoarvez d'an 18 a viz Meurzh 1967. Ouzhpenn 30.000 tonenn a eoul-maen a zo skuilhet war an aodoù, etre Sant-Brieg ha Perroz-Gireg dreist-holl.
         
        Goude an Olympic Bravery (Genver 1976) hag ar Bohlen (Here 1976), eo tro an Amoco Cadiz da vont d'ar strad d'ar 16 a viz Meurzh 1978. 227.000 tonenn a direoul kriz a zo dislonket 'kostez Porsal.

        An Tanio a ra peñse d'ar 7 a viz Meurzh 1980, en ur ziskuliañ 6.000 tonenn a vazout. Eizh den a varv e-bourzh ar vag, 31 all a zo saveteet. 
         
        ------------------------
        En français
        Le mois de mars est tristement réputé pour ses terribles marées noires en Bretagne : Torrey Canyon (1967), Amoco Cadiz (1978), Tanio (1980). Les cinéastes amateurs se sont souvent emparés de leur caméra pour rendre compte de ces catastrophes et témoigner de la colère des habitants.
        Abbé Pierre
         
        An Abad Pêr e ti-gar Roazhon
        d'ar 24 a viz C'hwevrer 1954.
        Miz C'hwevrer 1954 : 
        65 bloaz 'zo...
         
         Er bloavezh-se e oa ar goañv en e yenañ. Henri Grouès, lesanvet "An Abad Pêr", a c'houlenn war gwagennoù RTL ma vefe kengret an dud etrezo ha dreist-holl gant an dud dilojeiz. 
         
        Un nebeut devezhioù goude ar Galv e oa deuet da Roazhon da weladenniñ Oaled Sant-Benead Labre, bet krouet e 1936 gant an aotrou Yves Desbois, sevener ar film-mañ.
         
        ------------------------
         
        En français
        En 1954, l'Abbé Pierre se rendait à Rennes pour visiter le foyer Saint-Benoît Labre.
        Emile Gaudu
         
        Emile Gaudu gant e gamera 35 mm, bet fiziet e Gwarez Filmoù e penn-kentañ ar bloavezhioù 90.
        Ar c'hamera 35 mm Debrie
        Patrom Parvo Interview
        Savet e Bro-C'hall - 1922
         
        André Debrie n’eo nemet 17 vloaz e 1908 pa vez fiziet ennañ gant e dad sevel ur c’hamera 35 mm skañv evit ur raktres teulfilm en Afrika. E-giz-se eo ijinet ar c’hamera « Parvo », meur a stumm dezhañ, en o zouez an « Interview » krouet e 1922 : savet eo diwar batrom ar « Parvo » met eeunaet. Ijinet e oa bet evit an amatourien skiant-prenet ganto pe evit kazetennerien o doa ezhomm eus dafar skañv.
         
        Graet eo ar voest diabarzh gant 5 tamm koad lavnennek ha gouest eo da herzel ouzh gwrezverkoù izel pe uhel. Al lodenn vekanikel a zo emren diouzh ar voest diavaez. Er penn a-dreñv ez eus ur werenn-greskiñ a servij da fokusañ ha da sterniañ : ganti e c’hell ar sevener heuliañ ar pezh a zo filmet, war ar belikulenn hag er prenestrig.
         
        Ganet eo bet Emile Gaudu e Pleurestud e 1906. Da 17 vloaz e kemer perzh e diskouezadeg foran kentañ ar « Pathé-Baby ». Prenañ a ra ur c’hamera 9,5 mm ha pleustriñ a ra : fellout a ra dezhañ dont da vezañ filmour. Filmañ a ra e-pad e studioù, evit e blijadur. Prenañ a ra diwezhatoc’h ur c’hamera 35 mm « Debrie », ur « Parvo interview », ha sevel a ra neuze e film kentañ a-vicher e 1927 : Saint-Malo, l'antique cité des corsaires.
         
        Dont a ra da vezañ kelaouaer evit ar c’heleier filmet (Pathé, Gaumont…), a-raok bezañ penn-filmour. Rekizet eo e di e 1940 gant an alamaned, hag implijet e filmoù ganto evit aozañ abadennoù sinema. Sevel a ra e sal sinema dezhañ e 1948, « L’Aiglon », en e liorzh e Pleurestud, gant ul luc’hvanner Hortson 16 mm. Kemer a ra perzh e 1957 e prantad filmañ Les Vikings sevenet gant Richard Fleischer.
         
        ------------------------
         
        En français
        À l'occasion de l'exposition d'appareils mentionnée ci-dessus, présentation de la Caméra 35 mm Debrie d'Emile Gaudu, célèbre déposant de la Cinémathèque.
        La mer et les jours
         
        Istor skrijus ar film "La mer et les jours"
         
        E 1958 e tivizas Raymond Vogel hag Alain Kaminker, breur an aktourez Simone Signoret, mont da Enez Sun da filmañ buhez taer an dud war an enezennoù.
         
        Siwazh e varvas Alain Kaminker e-pad ar prantad treiñ, beuzet. Echuet e voe ar film memestra, gant un destenn lennet gant Chris Marker. Ar sevenour René Vautier, fromet gant an istor-se, a sevenas eñ un teulfilm diwar-benn ar film, anvet "Mourir pour des images".
         
        ------------------------
         
        En français
        La tragique histoire du tournage de "La mer et les jours".
        Sammies
         
        Degouezh ar Sammies e Brest e 1917
         
        E miz Du 1917 e erruas 800 000 soudard amerikan e Brest, lezanvet Sammies abalamour da dudenn an eontr Sam. 
        Betek ar bloaz 1919 e vo Brest o cheñch stumm evit en em ober diouzh ar milieroù a soudarded-se. Eus ar porzh kenwerzh, deuet da vezañ porzh brezel, betek kazarnioù Pontanezen, e kemer perzh an Amerikaned er c’hemmoù bras en aozadur ar gêr, o tegas ganto o doareoù ober, o zeknikoù nevez, ha betek lakaat ar Vrestiz da zañsal ouzh an tonioù jazz.
        E-pad tost da zaou vloaz e vo tres ur gêr amerikan war Vrest. M’eo ar wech kentañ evit ar soudarded yaouank amerikan-mañ kuitaat o bro, e vo evito ur seurt ehan a-raok stroñs meur ar brezel war an talbenn. Evit ar Vrestiz avat e vo strafuilh o buhez bemdeziek en ur gêr o cheñch a-galz.
        Evit gouzout hiroc'h war istor an amerikaned e Brest, e brezhoneg,
        prenit an DVD SAMMIES  !
         
        ------------------------
        En français
        En novembre 1917, plus de 800 000 soldats américains débarquaient à Brest...
        Foar Sant Vikael
        Foar Sant-Vikael !
         
        Abaoe tri c'hantved e vez aozet e Brest foar Sant-Vikael. Un digarez d'an neb a gar dont da werzhañ a bep seurt bitrakoù berniet a-hed ar bloavezhioù ! 
         
        Ar skeudennoù-mañ a oa bet filmet e-pad foar 1949, pa oa c'hoazh Brest o vezañ adsavet goude an eil brezel-bed. Ar sevener, François-Xavier Mahé (1903-1985), a oa unan eus izili ar CCAB (Klub filmaozerien amatour Brest).
         
        ------------------------
         
        En français
        Tous les ans à Brest a lieu la foire Saint-Michel. Revivez celle de 1949 ici ! 
        Devezhioù ar glad
        Deuit da weladenniñ Gwarez Filmoù !
         
        Bep bloaz, da vare Devezhioù Europat ar Glad, e kinniger d'an neb a gar dont da weladenniñ Gwarez Filmoù, e brezhoneg marplij ! Un digarez vat da zizoleiñ palioù ar gevredigezh hag he mont en-dro.
        Deuit neuze da zeskiñ un nebeut traoù diwar-benn ar mekanikoù kozh, an doareoù niverelat a-vremañ pe c'hoazh gwelet teñzorioù a bep seurt...
         
        Emgav d'ar Sul 16 a viz Gwengolo da 4e30, 2 bali Clemenceau e Brest : pellgomzit d'ar 02 98 43 38 95 da lakaat ho anv, rak ne c'heller degemer nemet 12 den !
        ------------------------
         
         
        Diwan
        40 vloaz Diwan !
         
        E miz Gwengolo 1977 e oa bet krouet ar c'hentañ skol Diwan e Lambaol-Gwitalmeze, gant pemp bugel hag o c'helenner ha kaner Denez Abernot. A-hed ar bloaz 2018 ez eus bet lidet 40 vloaz ar gevredigezh un tammig e pep lec'h.
         
        E 1980 e oa deuet ar sevener Patrick Prado da dreiñ un teulfilm diwar-benn ar skol gentañ-se. Filmet en doa buhez ar skolidi yaouank hag o skolaerez Kristina Jegou, hag an eskemmoù o doa gant tud ar barrez, laouen o welet bugale o teskiñ ar yezh en-dro.
         
        Kinnig a reomp deoc'h eta sellet ouzh ul lodennig eus ar film-se : "Diwan, Diwan".
         
        ------------------------
         
        Le réseau des écoles Diwan a fêté cette année ses 40 ans. En 1980, le réalisateur Patrick Prado réalisait "Diwan, Diwan", un film en immersion dans la première école créée à Ploudalmezeau.
        Pellicule
        Anavezout mat a rit Gwarez Filmoù ?
         
        Krouet eo bet ar gevredigezh e 1986 gant ar pal mirout glad klewelet ar vro, da lavaret eo filmoù bet graet e Breizh pe gant breizhiz. Staliet e oa ar gevredigezh e Plerin e-kichen Sant-Brieg er penn-kentañ, ha dilojet he deus e 1995 evit mont da Vrest 'lec'h m'emañ c'hoazh hiziv an deiz. Daou skourr a zo bet krouet, unan e Roazhon hag egile e Naoned, ha 12 den a zo implijet en holl.
         
        30 000 film a zo e Gwarez Filmoù, dindan stummoù disheñvel : pelikulennoù 9,5 mm, 8 mm, Super 8 mm, 16 mm dreist-holl ; ha bandennoù video liesseurt (Umatic, Hi8, Betanum, Beta SP, DV Cam...). Un dastumad binvioù sinema eus ar re vrasañ e bro-C'hall eo ivez, gant ouzhpenn 1500 benveg.
         
        Ar filmoù dastumet a vez niverelet ha deskrivet evit ma c'hellfent bezañ adimplijet da vare skignadennoù, diskouezadegoù pe gant sevenerien da skouer. War hol lec'hienn e c'hellit adkavout an holl implijoù a vez graet eus an dielloù.
         
        Bep bloaz da vare Devezhioù ar Glad e vez aozet ganeomp ur weladenn e brezhoneg e Brest. D'ar sul 16 a viz Gwengolo 2018 e vo ar bloaz-mañ, notennit an deiziad !
         


         

      • Pensez à adhérer !
      • Collection Mémoire du travail
      • Entrefil
      • La boutique

La newsletter
de la cinémathèque de Bretagne

Pour recevoir toutes nos informations,
inscrivez-vous

Powered by diasite
Designed by diateam